OROLBÖYI HUDUDLARIDA EKOLOGIYaNI YaXŞILAŞGA DOIR LOYIHANI AMALGA OŞIRIŞGA BAĞIŞLANGAN SEMINAR ÖTKAZILDI
Özbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qiliş va iqlim özgarişi vazirligi, Birlaşgan millatlar taşkiloti Taraqqiyot dasturi va Global ekologik jamğarmasining “Orol dengizi havzasi landşaftining tanazzul yerlarida barqaror hayotni taʼminlaşni qöllab-quvvatlaydigan asos sifatida köllar, suv-botqoq yerlar va qirğoqböyi hududlarni saqlaş hamda boşqariş” qöşma loyihasi doirasida davlat va nodavlat taşkilotlar hamda OAV vakillari iştirokida seminar ötkazildi.
2023-yil 20-sentyabr kuni Amudaryo tumani hokimligi binosida loyihani amalga oşiriş guruhi tomonidan ötkazilgan uşbu seminarda mazkur loyihaning maqsadi va vazifalari haqida söz yuritildi.
Taʼkidlanganidek, uşbu loyiha Orolböyi mintaqasi köllari, suv-botqoq hududlarini saqlaş va barqaror boşqariş böyiça olib boriladigan amaliy işlarni qamrab oladi.
Suv-botqoq hududlari jahondagi biologik xilma-xillik va eng qimmatli ekotizimlardan biridir. Bugungi kunda Orol dengizi havzasida ham köllar, botqoq hududlar va qirğoq ekotizimlari saqlanib kelmoqda. Köçmançi quşlarning juda köp turlari uçun Özbekiston juda muhim uçib ötiş yölida joylaşgan. Masalan, Sudoçe, Dengizköl, Aydar-Arnasoy köllar tizimi qişlovçi-köçmançi quşning asosiy makonlari hisoblanadi.
Seminar davomida uşbu loyihaning maqsadi – muhofaza etiladigan tabiiy hududlarni, asosiy biologik xilma-xillik hududlari va asosiy ornitologik hududlar atrofidagi mahsuldor landşaftlarni yer va suv resurslarini kompleks boşqariş bilan birgalikda tuproq degradatsiyasining oldini oliş orqali Quyi Amudaryo va Orol dengizi havzasi hududida ekotizimlar barqarorligini va hayot faoliyatini oşirişdan iboratligi keng tuşuntirildi. Şuningdek, loyihaning maqsadli hududlari Özbekistonning janubiy va janubi-ğarbida joylaşgan Amudaryoning quyi oqimi va Orol dengizi havzasi hisoblanişi, bu hudud maʼmuriy jihatdan Buxoro viloyatining Olot, Qoraköl tumanlari hamda Qoraqalpoğiston Respublikasining Amudaryo va Möynoq tumanlarini öz içiga olişi alohida taʼkidlab ötildi.
Loyihani amalga oşiriş guruhi aʼzolari maqsadli hududlarda tabiiy ekotizimlarning köpçiligi, yaʼni botqoq hududlar, köllar Amudaryo havzasining qirğoqböyi maydonlari joylaşganini, bu hududlarda degradatsiyaga eng köp uçragan yaylovlar va suğoriladigan maydonlar mavjudligi, ularning aksariyati şörlanişga moyilligi eʼtiborga olinganini qayd etişdi. Loyiha faoliyati uşbu qurğoqçil landşaftdagi köllar, botqoq yerlar va qirğoq bioxilma-xilligining qisqarişi va yöqolişi bilan bevosita boğliq bölgan yerlarning degradatsiyasi, suv tanqisligi va biologik xilma-xillikning yöqolişiga olib keluvçi omillarni bartaraf etişga qaratilganiga keng töxtalişdi.
Loyiha doirasida umumiy maydoni 3 mln. gektardan ortiq bölgan Janubiy Ustyurt, Orolböyi, Markaziy Qizilqum milliy tabiat boğlari, Sudoçe-Akpetki, Borsakelmas buyurtmaxonalari singari yangi taşkil etilgan muhofaza etiladigan tabiiy hududlar rivojlantirilişini eʼtirof etişdi.
Seminar iştirokçilariga 2022-yilning 30-noyabrida Vazirlar Mahkamasining “Birlaşgan Millatlar Taşkiloti Taraqqiyot Dasturi va Global Ekologik Jamğarma iştirokida “Orol dengizi havzasi landşaftining tanazzul yerlarida barqaror hayotni taʼminlaşni qöllab-quvvatlaydigan asos sifatida köllar, suv-botqoq yerlari va qirğoqböyi hududlarini saqlaş hamda boşqariş” loyihasini amalga oşirişga doir çora-tadbirlar töğrisida”gi tegişli qarori tasdiqlangani, 1971-yil 2-fevralda Eronning Ramsar şahrida Xalqaro ahamiyatga ega, asosan, suvda suzuvçi quşlarning yaşaş makoni bölgan suvli-botqoqli hududlar töğrisidagi Konventsiya imzolangani töğrisida maʼlumotlar berilib, ularning mazmun-mohiyati bilan taniştirib ötildi.
Seminar yakunida iştirokçilarni qiziqtirgan savollarga batafsil javoblar berilib, hamkor taşkilotlarni loyihani amalga oşirişda, bu borada tarğibot-taşviqot işlarini olib borişda faol iştirok etişga daʼvat etildi.
O.Xudoyberganova

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶