21.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
21.11.2026, 07:39
Jamiyat 👁 165

MEHNAT QONUNÇILIGIDA AYoLLARGA BERILGAN IMTIYoZ VA HUQUQ

MEHNAT QONUNÇILIGIDA AYoLLARGA BERILGAN IMTIYoZ VA HUQUQ

Demokratik jamiyat taraqqiyëti darajasini belgilaş asosi sifatida, şu jamiyatda inson huquqlarini himoyalaşga asoslangan qonun, yaʼni Konstitutsiyasi bŭlişi lozim. Uşbu Konstitutsiya, birinçi navbatda, inson huquqlarini himoya qilişi bilan bir qatorda, mazkur davlatda iqtisodiĭ va ijtimoiĭ huquqlar ham himoyalanişi zarur.

Özbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining iqtisodiĭ va ijtimoiĭ huquqlarni himoyalaşga qaratilgan IX bobi muhim ahamiyat kasb etadi. Aĭniqsa, Konstitutsiyaning 37-moddasida, har bir şaxs mehnat qiliş, erkin kasb tanlaş, oqilona mehnat şaroitlarida işlaş va qonunda kŭrsatilgan tartibda işsizlikdan himoyalaniş huquqiga egaligi belgilangan bŭlib, sud hukmi bilan taĭinlangan jazoni ŭtaş tartibidan yëki qonunda kŭrsatilgan boşqa hollar, masalan, harbiĭ xizmat çoğida, favqulodda holat şaroitida va boşqalardan taşqari majburiĭ mehnat taʼqiqlanişi mustahkamlangan.

Yurtimizda erkaklar va ayëllarning teng huquqliligi taʼminlangan bŭlib, aĭnan bu huquq mehnat qiliş sohasida ham ŭz aksini topgan. Xususan, mehnat qiliş jarayënida erkaklar va ayëllar huquqlarining tengligi, ayëllarning yerkaklar kabi oğir va zararli işlarda ham işlaşlari mumkinligini anglatmaĭdi. Aëllarning oiladagi mavqeini hamda boşqa tomonlarni hisobga olib, qonunda ular uçun maxsus qoidalar va maʼlum yengilliklar belgilangan.

Homiladorligi yëki bolasi borligi sababli ayëllarni işga qabul qilişni rad etiş va ularning iş haqini kamaĭtiriş taʼqiqlanadi. Homilador ayëlni yëki uç yëşga tŭlmagan bolasi bor ayëlni işga qabul qiliş rad etilgan taqdirda iş beruvçi rad etişning sabablarini ularga yëzma ravişda maʼlum qilişi şart.

Tibbiĭ xulosaga muvofiq homilador ayëllarning işlab çiqariş va xizmat kŭrsatiş normalari kamaĭtiriladi yëki ular avvalgi işlaridagi ŭrtaça oĭlik iş haqi saqlangan holda yengilroq yëxud noqulaĭ işlab çiqariş omillarining taʼsiridan holi bŭlgan işga ŭtkaziladi. Homilador ayëlga yengilroq yëki noqulaĭ işlab çiqariş omillari taʼsiridan holi bŭlgan iş beriş masalasi hal etilgunga qadar, u ana şu sababdan işga çiqmagan barça iş kunlari uçun ŭrtaça oĭlik iş haqi saqlangan holda işdan ozod etilişi lozim.

Ikki yëşga tŭlmagan bolasi bor ayëllar avvalgi işini bajarişi mumkin bŭlmagan taqdirda, bolasi ikki yëşga tŭlgunga qadar avvalgi işidagi ŭrtaça oĭlik iş haqi saqlangan holda yengilroq yëki noqulaĭ işlab çiqariş omillarining taʼsiridan holi bŭlgan işga ŭtkaziladi. Homilador ayëllarni va ŭn tŭrt yëşga tŭlmagan bolasi, ŭn olti yëşga tŭlmagan nogiron bolasi bor ayëllarni ularning roziligisiz tungi işlarga, iş vaqtidan taşqari işlarga, dam oliş kunlaridagi işlarga jalb qilişga va xizmat safariga yuborişga ĭŭl qŭĭilmaĭdi.

Şu bilan birga homilador ayëllarni va uç yëşga tŭlmagan bolasi bor ayëllarni tungi işlarga jalb qilişga bundaĭ iş ona va bolaning soğliği uçun xavf tuğdirmasligini tasdiqlovçi tibbiĭ xulosa bŭlgan taqdirdagina ĭŭl qŭĭiladi.

A.Tojiboyev, tuman Yuridik xizmat körsatiş markazi  boş yuriskonsulti.

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026