PANDEMIYa DAVPIDA PAMAZON HAYITI NAMOZI JAMOAT BOʻLIB OʻQILMAYDI

Har yili butun dunyo moʻmin-musulmonlari qatori yurtdoshlarimiz Iydul fitrni koʻtarinki kayfiyat, oʻzgacha shukuh, alohida tayyorgarlik va katta xursandchilik ila nishonlaydilar.

Pamazon oyi davomida ado etilgan ibodatlar, ezgu amallar va mehr-saxovat ishlari evaziga moʻmin-musulmonlar juda ulugʻ-savoblarga erishadilar.

Pamazon oyida Alloh taolo farz qilgan roʻza tutilib, diyorimiz boʻylab xatmi Qurʼonlar qilindi. Yordamga muhtoj kishilar va kam taʼminlangan oilalarga xayru saxovatlar qilindi.

Barchaga maʼlumki, bugungi kunda butun dunyo boʻylab, jumladan, yurtimizda ham koronavirus kasalligi keng tarqaldi. Hozir insoniyat murakkab davrni boshidan kechirmoqda. Yurtimizda epidemiologik vaziyatni jilovlash, aholi salomatligini har tomonlama himoya qilish uchun barcha choralar koʻrilmoqda. Yurtimizda bu kasallik keng tarqalishining oldini olish maqsadida karantin va bir qator cheklovlar joriy etildi.

Oʻzbekiston musulmonlari idorasi Ulamolar Kengashining koronavirus infektsiyasi tarqalishining oldini olish boʻyicha fatvosi va Pamazon oyini oʻtkazish haqidagi bayonotida qayd etilganidek, epidemiologik vaziyatni inobatga olgan holda juma namozi oʻrniga uyda peshin namozini, besh vaqt namoz va Pamazon oyidagi taroveh namozini uyda oʻqish haqidagi tavsiyalar ayni Pamazon hayiti namoziga ham tegishlidir.

Shuning uchun bu yilgi Pamazon hayiti (Iydul fitr) namozini pandemiya davrida jamoat boʻlib oʻqish imkoniyati mavjud emasligi, moʻmin-musulmonlarning zimmasidan ushbu ibodatni soqit qiladi.

Mavjud vaziyat taqozosidan kelib chiqib, Pamazon hayiti namozi ado qilinmasa ham bayram kayfiyatini saqlab qolish uchun Hazrati Paygʻambarimiz sallallohu alayhi vasallamning bir sunnatlarini hayotga joriy etish maqsadga muvofiqdir. Abu Saʼid raziyallohu anhudan rivoyat qilinadi:

yaʼni: “Pasululloh sallallohu alayhi vasallam Iyd namozidan avval nafl namoz oʻqimasdilar. Qachon uylariga qaytsalar ikki rakat namoz oʻqirdilar”.

Hanafiy mazhabining moʻʼtabar fiqhiy manbalaridan biri boʻlmish “Majmaʼul anhur” kitobida shunday deyiladi:

“Maʼlum boʻlsinki, hayit namozi Zuho (choshgoh) namozining oʻrniga qoʻyilgan. Qachonki, hayit namozi biror uzr sababli oʻqilmay qolsa, ikki yoki toʻrt rakaat nafl namoz oʻqish mustahab boʻladi. Toʻrt rakat oʻqigan afzal” deyilgan.

Bayon etilgan sharʼiy dalil va hujjatlardan kelib chiqib, Oʻzbekiston musulmonlari idorasi Ulamolar Kengashi karantin sharotida Pamazon hayitini nishonlash boʻyicha quyidagi tavsiyalarni taqdim etdi:

Oʻzbekiston musulmonlari idorasi Ulamolar Kengashi fatvosi asosida masjidlarda karantin davrida vaqtincha jamoat namozlari toʻxtatilganini inobatga olgan holda Pamazon hayiti  namozini oʻqish ham moʻmin-musulmonlarning zimmasidan soqit boʻladi. Yurtdoshlarimizga hayit kuni quyosh chiqqandan yarim soat oʻtgandan  keyin oʻz xonadonlarida toʻrt rakatli nafl namozi oʻqishlari tavsiya etildi.

Va yana Hayit arafasida va bayram kunlari yoshi ulugʻ keksalarimiz va bemorlar holidan xabar olish hamda hayit bilan tabriklash va boshqa milliy urf-odatlarimiz bilan bogʻliq anʼanalarimizni karantin talablaridan kelib chiqqan holda uyali aloqa vositalari orqali amalga oshirish tavsiya qilindi.

Aziz yurtdoshlar, Alloh taolo Pamazon haytini barchamizga muborak aylasin. Allohning rahmati va barakoti yogʻilib turgan ushbu damda, qalbimiz yumshab, ixlosimiz ortib turgan lahzalarda duo qilaylik.

Alloh taolo barchalarimizni imonda, Islomda sobitqadam qilsin. Xalqimizni, jonajon Vatanimizni ofatu kulfatlardan, balo-yu qazolardan Oʻzi saqlab, yurtimizni tinch, osmonimizni musaffo aylab, xalqimiz farovonligini bundan-da ziyoda  qilsin.

Barcha holatlarimizda dinimiz koʻrsatmalariga muvofiq hayot kechirishga Alloh taolo hammamizni muvaffaq qilsin. Hayit bayrami barchamizga muborak boʻlsin!

A.Matsapoyev, "Yusuf eshon bobo jomeʼ" masjidi imom xatibi.