21.11.2026
Til Öz Qq Yozuv Кирилл Lotin
Reklama banneri
Harf ölçami Rang Rasmlar
21.11.2026, 09:56
Jamiyat 👁 457

ŞIŞADA ÇÖKAYoTGAN UMR

ŞIŞADA ÇÖKAYoTGAN UMR

“Töxtatişim kerak”, “Bugun töxtataman”, “Endi töxtatolmayman!..” Baʼzan mana şunday siltovlar bilan içkilikka zoye bölayotgan umrlarni kuzata turib, öşa narsani yaratgan olim nima uçun özini öldirganiga javob topganday bölaman.

Soğlom turmuş tarziga rahna solayotgan, millionlab oilalarni buzib, ayrim gumrohlarning hayotiga zomin bölayotgan spirtli içimlik afsuski, hayotimizdan tobora köproq örin olayapti. Biz soğlom turmuş tarzini qanday yaratiş kerakligi va uning ahamiyati haqida ozmi-köpmi bilamiz. Bu yönalişda yurtimizda amalga oşirilayotgan islohotlardan ham xabardormiz. Biroq içkilikka ruju qöyiş muammoning ildizi ekanligi haqida öylab körmaymiz.

Bir narsa aniqki, heç bir inson onasining qornidan piyonista bölib tuğilmaydi. Kimlardir töqlikdan, kimlardir yöqlikdan, ayrimlar esa, qandaydir dard yoki taşvişni unutib, kayf ummoniga ğarq böliş uçun qadah kötaradi. Va alal-oqibat qadahlar şişalarga ulanib, qadah tutuvçi öşa “ummon”ga çökib ğarq böladi. Agar içkilik insonni ğam-alamdan foriğ etib, muammolarini hal etganida edi, bu dunyoda baxtsiz inson bölmagan bölardi. Alkogolizm kasalligining kelib çiqiş sabablariga töxtalar ekanmiz, uning oqibatlari, sönggi manzili qayergaça borişini ham aytib ötiş zarur.

Jahon soğliqni saqlaş taşkiloti dunyo miqyosdagi alkogol statistikasi böyiça har beş yilda bir marta uşbu muammoni keng tadqiq qiladi. Bu mavzu böyiça sönggi tahliliy hisobot 2014-yilda naşr etilgan. Statistika şunday deydi: alkogolizm umumiy qabul qilingan fikrlarga köra, maqomi, maʼlumoti va daromadi past bölgan ijtimoiy guruhlarga xosdir. Har yili dunyoda örtaça hisobda ölimning 4 foizi spirtli içimliklarni haddan taşqari köp isteʼmol qiliş natijasida sodir böladi. Bu 2,5 mln. kişiga töğri keladi.

Baxtsiz hodisalar-29,6 foiz, onkologik kasalliklar-21,6 foiz, jigar tsirrozi-16,6 foiz, yurak qon-tomir kasalliklari-14 foiz, boşqa sabablar-18,2 foiz.

Alkogolli içimliklar taʼsirida turli xil jinoyatlar sodir etiladi. Spirtli içimliklarga qaram bölgan ota-onalardan köpinça nosoğlom nasllar tuğiladi. Ota-onalar içkilikbozligining tarbiyaviy taʼsiri bolalar uçun juda salbiy va oilaning moddiy taʼminoti uçun ham zarardir. Ayniqsa, bu illat jamiyatning ravnaqiga salbiy taʼsir qiladi. Şukurki, biz içkilikka mukkasidan ketgan xalq emasmiz. Bu, albatta, bizning milliy mentalitetimiz va insonparvarlik deb nomlangan ezgu fazilatlarimiz mevasi. Qadriyatlarimizda halol va harom degan tuşunçalar çegarasi aniq belgilangan.  Biroq afsuski, guruç kurmaksiz bölmagani kabi, oramizda Xudoga iltijo qabilidagi duosifat sözlardan foydalanib, qadah sözlari aytguvçilar, davralarda qadah tutgança “Alloh uzoq umr bersin”, “soğliging uçun olamiz” deya tilak bildirguvçilar ham yöq emas. Naqadar maʼnaviyatsizlik: Spirtli içimlikni isteʼmol qilib turib, mustahkam salomatlik tilaş... 

Ming şukronalar bölsinki, JSSTning alkogol içimliklar isteʼmoli borasidagi hisobotiga köra, Özbekiston eng oxirgi örinlarning birini egallaydi. Biroq bu muammoga tölaligiça barham berildi, degani emas. Zero, yon-atrofimizdagi  spirtli içimlikka mukkasidan ketgan döstimizni, yaqinimizni töğri  yölga, töğri hayotga qaytişiga kömaklaşmas ekanmiz, jinoyatçilik, turli pastkaşliklar bolalayveradi. Tibbiyot dalolat berişiça, spirtli içimliklardan voz keçiş mumkin. Buning asosiy şarti – şifokor tavsiyalaridan foydalanib, böş vaqtning aniq jadvalini tuziş, spirtli içimlik dozasini kamaytiriş va asta-sekin nolga olib keliş zarur. Eng muhimi, oğir psixologik vaziyatlarda tuşkunlikka tuşmaslik lozim.

Ha, niyating – yöldoşing, deydi xalqimiz. Agar insonda eng avvalo soğlom, elda obrö-eʼtiborli bölib yaşaş, yaxşi işlar qiliş niyati bölsa, u heç qaçon yölidan adaşmaydi, şişaga ğarq bölmaydi.

Aziza MADRAHIMOVA,

QDU talabasi.

🎬 Videogalereya Barçasi →
BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI ▶ BIR VATAN, BIR EL, BIR BAYROQ! AMUDARYoDA BAYROQ ESTAFETASI KÖTARINKI RUHDA DAVOM ETDI 16.11.2026 «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi ▶ «Ilğor fermerlar klubi» aʼzolari uçun dala seminarlari ötkazildi 16.11.2026 Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi ▶ Bolajonlarga yöl harakati qoidalari haqida maʼlumotlar berildi 13.11.2026 Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi ▶ Sayyor qabulda 12 ta murojaatdan 10 tasi ijobiy hal etildi 13.11.2026 Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ Amudaryo tumanida SEO va JS bölimining yangi binosi foydalanişga topşirildi 12.11.2026 Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi ▶ Amudaryolik nuroniylar mini futbol böyiça örtoqlik uçraşuvida ğolib çiqdi 12.11.2026 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi ▶ 49-sonli boğçada ekologik tarbiyaning amaliy metodikalari namoyiş etildi 12.11.2026 Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi ▶ Örta qalʼa ovulida xotin-qizlar bilan profilaktik uçraşuv ötkazildi 12.11.2026 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi ▶ 65-sonli maktabning yangi binosi foydalanişga topşirildi 11.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda ▶ Amudaryo tumanida kuzgi şudgorlaş işlarini sifatli taşkil etişga alohida eʼtibor qaratilmoqda 10.11.2026 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi ▶ 45-sonli boğçada «Jajji ekologlar» amaliy seminari bölib ötdi 10.11.2026 Aholi salomatligi — oliy qadriyat ▶ Aholi salomatligi — oliy qadriyat 09.11.2026 Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi ▶ Amudaryo tumanida kuz-qiş mavsumiga tayyorgarlik işlari örganildi 09.11.2026 Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi ▶ Jismoniy tayyorgarlikdan ötgan çaqiriluvçilar harbiy qism vakillari bilan suhbatlaşdi 09.11.2026 Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir ▶ Qöriqlaş xizmati — aholi osoyiştaligi va mulk daxlsizligining kafolatidir 06.11.2026 AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA ▶ AMUDARYoDA “YaŞIL MAKON” LOYIHASI DOIRASIDAGI IŞLAR IZÇIL DAVOM ETMOQDA 06.11.2026 Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi ▶ Boğça tarbiyalanuvçilari uçun ekologik tarbiya metodikalari namoyiş etildi 05.11.2026 Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi ▶ Amudaryo tumanida içki işlar organlari xodimlarining kasb bayrami keng nişonlandi 05.11.2026 Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi ▶ Mehnat yarmarkasida 29 nafar fuqaro doimiy işga joylaştirildi 05.11.2026 Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi ▶ Olis ovullardagi maktablarda «Kitobxon yoşlar» klublari taşkil etiladi 04.11.2026 Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi ▶ Yöllarning qiş mavsumiga tayyorligi joyida örganildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi ▶ Amudaryo tumanida harbiy prokuratura sayyor qabuli va mehnat yarmarkasi ötkazildi 04.11.2026 Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi ▶ Amudaryo tumanida kuzgi mavsumda 829 ming köçat ekiladi 03.11.2026 Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi ▶ Amudaryo tumanida maʼnaviy-maʼrifiy işlar samaradorligi, mavjud muammolar muhokama qilindi 02.11.2026 HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI ▶ HARBIY XIZMATÇILAR UÇUN KASB-HUNAR TAʼLIMI KURSLARI YaKUNLANIB, SERTIFIKATLAR TANTANALI TOPŞIRILDI 02.11.2026 Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi ▶ Qonunçilikdagi ayollar va bolalar huquqlari himoyasiga oid normalar tuşuntirildi 31.10.2026 Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda ▶ Aholiga sifatli içimlik suvi yetkazib beriş borasidagi kamçiliklar bartaraf etilmoqda 31.10.2026 Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi ▶ Jajji ekologlar tabiatni asraş böyiça dastlabki tuşunçalarga ega bölişdi 31.10.2026 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi ▶ 10 oy davomida Qoraqalpoğiston böyiça 39 ta holatda içimlik suvi körsatkiçlari belgilangan talablarga javob bermasligi aniqlandi 30.10.2026 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi ▶ 1-sonli maktabda Özbek tili bayrami nişonlandi 26.10.2026