Қишлоқ хўжалиги вазири Амударё туманида бўлиб, аграр соҳадаги ислоҳотларнинг бориши билан танишди

Мамлакатимиз қишлоқ хўжалиги тизимида амалга оширилаётган изчил ислоҳотлар, энг аввало, илм-фан ютуқларини амалиётга жорий этиш ҳамда ерлардан оқилона фойдаланиш орқали юқори ҳосилдорликка эришишга қаратилган. Айниқса, иқлим шароити ўзига хос бўлган ҳудудларда деҳқончилик қилиш соҳа мутахассисларидан катта масъулият ва инновацион ёндашувларни талаб этади. Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазири Иброҳим Абдураҳмоновнинг Қорақалпоғистон Республикасига навбатдаги амалий сафари айнан шу мақсадларга, яъни ҳудудда агротехник тадбирларнинг боришини ўрганиш ва соҳа вакилларига илмий асосланган тавсиялар беришга қаратилди.

Ташриф доирасидаги дастлабки манзил Амударё туманидаги “Амирхон” фермер хўжалиги далалари бўлди. Семинарда Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлан Кенгаши Раиси Фарҳод Эрмонов, туман ҳокими Собир Хўжаметов, соҳа мутасаддилари, олимлар, туман ҳокими ўринбосарлари ҳамда фермер хўжаликлари вакиллари иштирок этди. Ушбу мулоқот майдонида ҳудудда олиб борилаётган ғўза парвариши, экинларни суғориш, вақтида озиқлантириш, шунингдек, турли касаллик ва зараркунандаларга қарши курашиш ишларининг ҳолати атрофлича муҳокама қилинди.

Мутахассислар мавсумнинг энг масъулиятли босқичида бажарилиши лозим бўлган ишлар юзасидан ўзларининг илмий асосланган амалий тавсияларини бердилар. Хусусан, барча дала шароитларидан келиб чиққан ҳолда агротехник тадбирларни тўғри ташкил этиш, сув ҳамда минерал ўғитлардан оқилона фойдаланиш, энг муҳими, замонавий агротехнологияларни кенг жорий этиш масалаларига алоҳида эътибор қаратилди. Вазир дала ишларини белгиланган муддатларда, сифатли ва илмий ёндашув асосида амалга ошириш ҳосилдорликни оширишнинг энг асосий омили эканини таъкидлади.

Семинарда Қишлоқ хўжалиги вазирлиги томонидан тайёрланган “Қишлоқ хўжалигида ҳар бир фермер бажариши шарт бўлган 8 та қонун” номли муҳим қўлланмани қорақалпоқ тилига таржима қилиш ташаббуси илгари сурилди. Мазкур ташаббус ҳудуддаги ёш фермерларни қўллаб-қувватлашга, уларнинг замонавий агротехнологиялар ва илмий тавсияларни ўз она тилида осон ўзлаштиришига ҳамда соҳада билим ва тажриба алмашинувини янада кенгайтиришга хизмат қилади.

Шундан сўнг, ишчи ташриф Амударё туманининг Хоразм вилояти ва Туркманистон Республикаси билан чегарадош ҳудудларида жойлашган пахта далаларида давом этди. Бу ерда олиб борилаётган агротехник тадбирларнинг бориши, ғўзанинг вегетация ҳолати ва илмий тавсияларнинг амалиётга қай даражада татбиқ этилаётгани чуқур таҳлил қилинди. Кузатувлар давомида барча агротехник тадбирлар ўз вақтида ва сифатли амалга оширилгани таъкидланди. Бунинг натижасида ғўзаларнинг ривожланиши белгиланган агробиологик меъёрларга тўлиқ мос келмоқда. Бугунги кунда далалардаги ғўзаларнинг бўйи 95 сантиметрга етган бўлиб, майдонларда бегона ўтлар умуман учрамайди ва ҳосил элементлари тўлиқ сақлаб қолинган. Фермер хўжаликлари раҳбарларининг сўзларига кўра, 1 августдан бошлаб ғўза пишишини жадаллаштирувчи махсус гормонни илмий тавсиялар асосида қўллаш режалаштирилмоқда. Вазир фермерларга барча тадбирларни белгиланган муддатларда давом эттириш, дала маданиятига қатъий риоя қилиш ҳамда барча ғўза тупларини ҳосил учун сафарбар этиш бўйича ўзининг керакли кўрсатмаларини берди.

Қишлоқ хўжалигидаги навбатдаги муҳим тармоқ бўлган картошкачилик йўналишида ҳам Амударё туманида илғор тажрибалар қўлланилмоқда. Хусусан, тумандаги Холимбег овули ҳудудида жойлашган “Рўзим Худан” фермер хўжалигида туганаклари қизил нур остида тайёрланиб экилган картошка майдонлари бунинг яққол исботидир. Вазир мазкур хўжаликнинг 4 гектар майдонида етиштирилаётган серҳосил картошка навларининг ҳолати ва бажарилаётган агротехник тадбирлар билан яқиндан танишди.

Эътиборли жиҳати шундаки, бу ерда экишдан аввал картошка туганакларини 60 кун давомида қизил нур остида сақлашдек ўзига хос инновацион усул қўлланилган. Бу технология туганакларда соғлом ва бақувват ниҳоллар ҳосил бўлишини таъминлаб, униб чиқиш жараёнини тезлаштиради, ўсимликларнинг текис ва узлуксиз ривожланишига хизмат қилади ва келгусида юқори сифатли ҳосил олиш учун мустаҳкам замин яратади. Ушбу майдонлардан гектарига 50 тоннагача ҳосил олиш кутилмоқда. Бу эса Амударё туманининг иқлим шароитида ҳам замонавий технологиялар ёрдамида мўл ҳосил етиштириш мумкинлигини тасдиқлайди. Етиштирилаётган маҳсулот нафақат ички бозор эҳтиёжларини қондиришга, балки экспорт бозорларига ҳам йўналтирилмоқда. Майдонларни кўздан кечириш чоғида раҳбарият томонидан масъулларга ҳосилни қисқа муддатларда ва ҳеч қандай талафотларсиз йиғиб олиш, йиғим-терим жараёнида техника воситаларидан унумли фойдаланиш бўйича тегишли топшириқлар берилди.

Қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини етиштириш қанчалик аҳамиятли бўлса, уни сифатли сақлаш ва бозорга етказиб бериш тизимини тўғри ташкил этиш ҳам шунчалик муҳимдир. Шу боис, ташрифнинг кейинги манзили Манғит шаҳрининг Чордара маҳалласида жойлашган “Манғит инвест плюс” масъулияти чекланган жамиятига қарашли замонавий картошка сақлаш омбори бўлди. Умумий сиғими 700 тоннага мўлжалланган ушбу омборхонада бугунги кунда фермер хўжаликлари томонидан етиштирилган 350 тонна уруғлик ва озиқ-овқат картошкаси сақланмоқда.

Иброҳим Абдураҳмонов омбордаги шароитлар билан танишар экан, маҳсулотларни қават-қават, яъни этажерка усулида жойлаштириш бўйича муҳим тавсияларни берди. Бу усул картошкалар орасида ҳаво айланишини яхшилайди, ортиқча намлик тўпланишининг олдини олади ва чириган маҳсулотлар пайдо бўлишига йўл қўймайди. Шунингдек, қоплар орасида етарли масофа қолдириш, мўътадил ҳарорат ва намликни таъминлаш, маҳсулотларни мунтазам назорат қилиб бориш зарурлиги қайд этилди. Ушбу замонавий ёндашувлар картошканинг сақланиш муддатини узайтириш ва сифат кўрсаткичларини сақлаб қолиш имконини беради.

Бугунги кунда аграр соҳада юқори натижаларга эришиш фақатгина меҳнат билан эмас, балки илмий ёндашув, илғор тажриба ва замонавий технологияларни амалиётга кенг жорий этиш билан бевосита боғлиқдир. Амударё туманида амалга оширилаётган бу каби кенг кўламли тадбирлар, ғўза ва картошка етиштиришдаги инновацион усуллар ҳамда маҳсулотларни сақлашнинг замонавий тизимлари ҳудуднинг қишлоқ хўжалиги салоҳиятини янги босқичга олиб чиқмоқда.

Тўғри йўлга қўйилган агротехник тадбирлар ҳамда сақлаш технологиялари орқали нафақат нобудгарчиликнинг олди олинади, балки фермерларнинг даромади ошиб, аҳоли узлуксиз равишда сифатли ва арзон озиқ-овқат маҳсулотлари билан таъминланади. Зеро, қишлоқ хўжалигида фақатгина юқори ҳосил етиштириш эмас, балки уни истеъмолчи дастурхонигача сифатли ҳолда етказиб бериш энг асосий вазифа саналади.