Navröz – qadimiy bayram
Navröz juda qadimiy bayramdir. Uning qadimiy va navqiron ayyom yekanligini buyuk mutafakkir allomalarimiz öz asarlarida asoslab berganlar. Darhaqiqat, Abu Payhon Beruniyning "Qadimgi xalqlardan qolgan yodgorliklar", Umar Hayyomning "Navröznoma", Abulqosim Firdavsiyning "Şohnoma" Xöja Ali Termiziyning "Navröznoma", Alişer Navoiyning "Saddi Iskandariy" asarlari Navröz va uning paydo bölişi tarixi, u bilan boğliq urf-odatlar, rasm-rusmlar haqida muhim maʼlumotlarni beruvçi qimmatli manbalardir.
Ota-bobolarimiz, buvi-momolarimiz bu bayramni nişonlab, turli-tuman, rang-barang udum va marosimlar ötkazişgan. Qadimda ajdodlarimiz Navröz kunlari qişki manzillari — qişloqlardan yozgi mehnat va hordiq maskanlari – yozloqlarga köçib ötişgan. Dalalarda bahorgi ekin-tikin işlari boşlanib ketgan. Dehqonlar yerga qöş solişgan. Jamoa-jamoa bölib, haşarlar uyuştirişgan. Ötgan ajdodlar ruhi yod qilingan. Ommaviy ravişda mevali, manzarali daraxtlar ötqazilgan. Dalalarda, yozloqlarda Navrözdan boşlab, yangi hayot qaynagan.
Ayol-qizlar Navröz bayramiga atab maxsus kiyimlar tikişgan va ularni kiyib, bayram qilişgan. Navröz taomlari ham öziga xos bölgan. Ular orasida, ayniqsa, sumalak, halim tayyorlaş anʼanaviy tusga kirgan. Bu bayramda bolalarning iştiroki juda faol bölgan. Ular Navröz bayramida turli ommaviy bayram öyinlari öynaganlar. Ot öyin, çillak, qöğirçoq, toşöyin, lapar aytiş va hokazolar şular jumlasidandir. Bolalar, ösmirlar, öspirinlar, böy qizlar sumalak pişiriş marosimida faol iştirok etiş uçun ança ilgariroq tayyorgarlik körişgan.
Bu jarayonlarda turli-tuman xalq öyinlari, bahor qöşiqlari ijro etilgan. Kitobxonliklar, turli jismoniy tarbiyaga oid sovrinli öyinlar, musobaqalar taşkil yetilgan. Köpkari-uloq, kuraş öyinlari, masxarabozlik, askiyabozlik, dor öyinlari, turli xil xalq tomoşalari ötkazilgan.
Navröz — muhabbat, sevgi, sadoqat bayrami. Navröz munosabati bilan nikoh töylari ötkazilgan. Yigit-qizlar bir-birlari bilan ahdu paymon qilişgan. Yangi tuşgan kelin qölidan çoy içiş maqsadida “kelin kördi”ga borilgan.
Uşbu kunni nafaqat özbek xalqi, balki millati, dini, eʼtiqodidan qatʼiy nazar, barça ellar bayram qiladi. Navröz bayrami Özbekistonda dam oliş kuni, rasmiy bayram kuni deb qabul qilingan. Sevimli bayramlardan biri bölgan Navrözni yurtning yoşu keksasi quvonç bilan kutib olib, katta tanatana bilan nişonlaşadi.
Mastura Yangiboyeva, 6-sonli maktabning
boşlanğiç sinf öqituvçisi.

▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶