Biyparwalıq – jinayatlar yesigi

Biyparwalıq – jamiyet isine  biyparwa ham swıqqanlıq penen jandasıudı tariplewshi ruwxiy illet. “Temur tuzikleri”ndegi: “Tajriybemde kordim, qattıy qarar, tadbirkar, sezgir, batır ham ǵayratshan bir adam mın tadbirsiz, biyparwa adamnan jaksıraq”, - degen sozleri bwgingi kunde ham ruwxıy jaqtan ulken axmiyetke iye.

Hammemizge belgili bolıwı kerek, qay jerde biyparwalıq xukim surse, yeng kerekli maseleler oz xalına taslap koyılsa, sol jerde ruwxıylıq yen tomen ham zayıf noqatqa aylanadı. Ham kerisinshe – qay jerde sergeklik ham jankwyerlik, joqarı aqıl-sana xukimran bolsa, sol jerde ruwxiyat qudretli kushke aylanadı. Sol maniste insannın ruwxiyatı joqarılawı menen onın maxseti kusheyip baradı desek, katelespegen bolamız. Maxset bul negizinde bekkem isenim degeni dur. Maxseti kushli adam ozine isenedi ham xar qanday qıyınshılıq waziypalardı da oz moynına alıwdan qorıqpaydı. Sonın ushın da jokarı maxsetli insanǵa suyeniw mumkin. Bunday adamlar basınızǵa qanday da bir qauıp qater yamasa qıyın jaǵdayǵa tusip qalsanız, biyparwa qarap turmaydı. Hesh qashan yekilenbesten, qasınızda turıp, qolınan kelgenshe jardem beriwge, qıyınshılıklardı siz benen birgelikte jeniwge xareket yetedi.

Azelden belgili, biyparwa adam dushpannan da qawipli boladı. Sebebi, dushpannın kim yekenligi, negizgi korinisi siz ushın aldınnan belgili boladı. Biraq biyparwa adamnın korinisin bir degende bilip bolmaydı. Sonın ushun ol ishingizde jurip, sizge qarsı tis qayraytuǵın dushpanlar ushın imkaniyatlar jaratıp beredi. Biyparwalıqqa qarsı gures, zaman mamleketlerine tezjuwaplıq ham dawır menen birgelikte, ruwxan barkamal insanlardı tarbiyalaw bul orında yen axmiyetli waziypadir.

Obidjon Alimov, Nokis qalası Muhammad ibn Ahmad al-Beruniy orta arnawlı islam bilim jurtı talabası